ένα εργαστήρι για το γεωσκώληκα

ένα εργαστήρι για το γεωσκώληκα - atlaswiki

οδηγίες για τη διδασκαλία

Οι μαθητές εργάζονται σε ομάδες και εκτελούν μια σειρά από πειράματα ακολουθώντας τις οδηγίες και απαντώντας στις ερωτήσεις του φύλλου εργασίας. Όλες οι ομάδες έχουν μπροστά τους τα ίδια υλικά και πραγματοποιούν το ίδιο πείραμα. Στις ομάδες, συζητούν τις ερωτήσεις του φύλλου εργασίας και καταλήγουν σε κάποια συμπεράσματα σχετικά με το πείραμα που εκτελούν. Τέλος, όλη η τάξη συζητά με άξονα το φύλλο εργασίας και οι ομάδες συγκρίνουν τα αποτελέσματα από τα πειράματα και κάνουν σχόλια για τις παρατηρήσεις και τα συμπεράσματα τους.


διδακτικό υλικό

Τα υλικά που θα χρειαστούν είναι τα εξής:

σκαλιστήρι
σκουλήκια
μεγεθυντικός φακός
ένα κομμάτι χαρτιού
μια λεία επιφάνεια (π.χ. ένα καθρεφτάκι)
6 πιάτα
5 μπουκάλια που να περιέχουν ζαχαρόνερο, αλατόνερο,ξιδόνερο, ανθρακούχο νερό και καθαρό νερό αντίστοιχα
ένα γυάλινο βάζο
χώμα και περλίτης
φύλλα φυτών
χαρτιά λευκά, σημειωματάριο, μπλοκ ζωγραφικής
μολύβι, μπογιές, μαρκαδόροι, ψαλίδι, κόλλα ρευστή
φωτογραφική μηχανή, Η/Υ, διαδίκτυο


Φύλλο εργασίας

• Μέλη της ομάδας:……………………………………………………………………………………………………………………
• Έχετε δει γεωσκώληκα; Ναι Όχι
• Αν ναι, πού; …………………………………………………………………………………………………………………………
• Ποιες σκέψεις περνάνε από το μυαλό σας όταν βλέπετε ένα σκουλήκι; …………………………………………………………
• Γνωρίζετε γιατί υπάρχουν τα σκουλήκια στο χώμα; Ναι Όχι
• Αν ναι, γιατί; …….……………………………………………………………………………………………………………………
• Βγείτε στον κήπο του σχολείου, ή πηγαίνετε σε κοντινό χωράφι, και ψάξτε για γεωσκώληκες σε υγρά σημεία. Αν δεν βρίσκετε, ρίξτε νερό, μέσα στο οποίο θα έχετε διαλύσει μουστάρδα. Δεν τους αρέσει η μουστάρδα και θα βγουν στην επιφάνεια. Βγάλτε τους γεωσκώληκες με προσοχή, μαζί με χώμα, σε ένα πλαστικό πιάτο. Γυρίστε στην αίθουσα.
• Η πρώτη ομάδα να βάλει σε ένα πλαστικό πιάτο ζαχαρόνερο, η δεύτερη αλατόνερο, η τρίτη ξιδόνερο, η τέταρτη ανθρακούχο νερό.
• Όλες οι ομάδες, πιάστε με ένα ξυλάκι ένα σκουλήκι και πλησιάστε το στο πιάτο.
• Παρακολουθήστε και καταγράψτε τις αντιδράσεις του γεοσκώληκα. Προσοχή! Όλα τα σκουληκάκια πρέπει να ξεπλυθούν αμέσως στο καθαρό νερό.
• Η πέμπτη ομάδα να τοποθετήσει το γεωσκώληκα πάνω στο χαρτί και στη λεία επιφάνεια. Παρατηρήστε και καταγράψτε τον τρόπο κίνησής του.
• Συζητήστε για τα αποτελέσματα της ανεξέλεγκτης εναπόθεσης σκουπιδιών και υγρών αποβλήτων στο έδαφος και τις επιπτώσεις της στη ζωή οργανισμών όπως οι γεωσκώληκες.

Στη συνέχεια, κάντε το παρακάτω πείραμα, φωτογραφίζοντας, σ’ όλη τη διάρκεια, τη διαδικασία.
• Πάρτε ένα γυάλινο βάζο.
• Γεμίστε το βάζοντας ένα στρώμα χώμα και ένα στρώμα περλίτη.
• Μετά από κάθε στρώση, ραντίστε με νερό.
• Τέλος, τοποθετήστε απαλά μερικά σκουλήκια μέσα στο βάζο.
• Ρίξτε από πάνω ξερά φύλλα.
• Σκεπάστε το βάζο με ένα σκούρο πανί. Βάλτε το σε σκοτεινό μέρος, για να νομίζουν τα σκουλήκια ότι βρίσκονται μέσα στο έδαφος.
• Μετά από λίγες μέρες, σηκώστε το σκούρο ύφασμα και παρατηρήστε τις αλλαγές που φαίνονται στα τοιχώματα του γυάλινου βάζου.
• Υπάρχουν στρώσεις; Ναι Όχι Γιατί;…………………………………………………………………………………………
• Διακρίνετε στοές; Ναι Όχι
• Με ποιο τρόπο δημιουργήθηκαν; ……………………………………………………………………………………………………
• Σε τι χρησιμεύουν στο έδαφος; ………………………………………………………………………………………………………
• Είναι ωφέλιμοι και χρήσιμοι οι γεωσκώληκες; Ναι Όχι Γιατί; ……………………………..………………………………………………………………..
• Χρειάζονται την προστασία μας; Ναι Όχι
• Ορίστε τη μέρα «απελευθέρωσης» των «παρεξηγημένων» φίλων σας. ………………………………………
Πηγαίνετε στο σημείο απ’ όπου τους πήρατε. Αδειάστε το βάζο στο χώμα και αποχαιρετήστε τους.
• Τι παρατηρείτε; Οι γεωσκώληκες σκορπίζονται βιαστικά και αρχίζουν να τρυπώνουν στη γη, που τους φιλοξενεί, ή θέλουν να παραμείνουν μέσα στο βάζο; ………………………………

ένα εργαστήρι για το γεωσκώληκα - atlaswiki


στάσεις και δεξιότητες που καλλιεργούνται

Μέσα από τις εργαστηριακές ασκήσεις και ειδικά όταν τα πειράματα γίνονται με απλά υλικά καθημερινής χρήσης και χωρίς πολύπλοκα όργανα και διατάξεις, δίνεται η ευκαιρία να συζητηθούν θέματα όπως το σφάλμα, η φύση του πειράματος, η φύση του οργάνου μέτρησης, ο μύθος και η πορεία προς την απομυθοποίηση του εργαστηρίου φυσικών επιστημών και έτσι καθίσταται δυνατή η εκπαίδευση του πολίτη.


διαφορετικές θεματικές περιοχές που εμπλέκονται

Στη δραστηριότητα αυτή εμπλέκονται οι θεματικές περιοχές των φυσικών επιστημών και της επιστημονικής γνώσης καθώς μέσω του εργαστηρίου δίνεται η δυνατότητα στους μαθητές να συζητήσουν θέματα σχετικά με τη φύση της επιστημονικής γνώσης και τη φύση της επιστημονικής μεθοδολογίας.


χάρτης εννοιών

ένα εργαστήρι για το γεωσκώληκα - atlaswiki

μια διδακτική πρόταση από τη Σαχανίδου Σόνια


More pages