δραματοποίηση μύθων σχετικών με το σεισμό

δραματοποίηση μύθων σχετικών με το σεισμό - atlaswikiδραματοποίηση μύθων σχετικών με το σεισμό - atlaswiki δραματοποίηση μύθων σχετικών με το σεισμό - atlaswiki
οδηγίες για τη διδασκαλία

αρχικά δίνονται στους μαθητές
πληροφορίες και εικόνες για τους μύθους που επικρατούσαν στην αρχαιότητα σχετικά με το φαινόμενο των σεισμών, ώστε να γνωρίσουν τον τρόπο σκέψης των αρχαίων Ελλήνων αλλά και άλλων λαών. Στόχος είναι να καταλάβουν ότι δεν ήταν πάντα αυτονόητη η ύπαρξη της επιστήμης και ότι κάποτε οι άνθρωποι ήταν ανήμποροι μπροστά στο μεγαλείο της φύσης. Στη συνέχεια γίνεται μεγαλόφωνη ανάγνωση των μύθων και ακολουθεί συζήτηση σχετικά με αυτούς για να μπορέσουν τα παιδιά να τους κατανοήσουν, να διευκρινίσουν τυχόν δυσκολίες και να πουν τις απόψεις τους. Μάλιστα μπορούν να πουν τη γνώμη τους σχετικά με το τι πίστευαν τα ίδια για τη δημιουργία των σεισμών σε πιο μικρή ηλικία. Έπειτα χωρίζετε τα παιδιά σε τρείς ομάδες και μοιράζετε τους μύθους. Δίνετε στα παιδιά χρόνο τουλάχιστον 1 μέρα για να επεξεργαστούν τις πληροφορίες και να συνθέσουν διαλόγους ανάλογα με τον μύθο που τους έτυχε να δραματοποιήσουν. Επιτρέψτε σε κάθε ομάδα να μοιράσει όπως θέλει τους ρόλους. Τα παιδιά που δεν θα πάρουν ρόλο μέσα στη κάθε ομάδα θα αναλάβουν τη συγγραφή των διαλόγων, τη δημιουργία υποτυπωδών σκηνικών και εξοπλισμού για τους ηθοποιούς ή την αφήγηση του μύθου. Την επόμενη μέρα ζητήστε από την κάθε ομάδα να παρουσιάσει το θεατρικό της στους συμμαθητές της.

διδακτικό υλικό
υφάσματα,υδρόγειος σφαίρα,σπαθιά από χαρτόνια και οι εξής πληροφορίες:

στην αρχαιότητα οι άνθρωποι για να ερμηνεύσουν το φαινόμενο των σεισμών που αποτελούσε ένα μυστήριο την εποχή εκείνη, χρησιμοποιούσαν εξωπραγματικές εξηγήσεις θεωρώντας ως υπαίτιους τους θεούς. Οι ιστορίες αυτές ανήκουν στην ελληνική μυθολογία.
Οι σεισμοί είναι ένα συχνό φαινόμενο στην πατρίδα μας που πολλές φορές περιγράφεται ως «ξύπνημα του Εγκέλαδου».
Ο Εγκέλαδος έχει συνδεθεί στις μέρες μας με τις σεισμικές δονήσεις που έχουν εξελιχθεί σε μάστιγα για την ανθρωπότητα. Απολύτως «λογική» η σύνδεση αν ληφθεί υπόψη ο τρόπος θανάτου του μυθολογικού αυτού προσώπου. Ο Εγκέλαδος στην Ελληνική Μυθολογία φέρεται ως αρχηγός των Γιγάντων των καλουμένων Τιτάνων γιος του Ταρτάρου και της Γης που έπαιξε όμως πρωτεύοντα ρόλο στη Γιγαντομαχία στην οποία και φονεύθηκε.Για τον Εγκέλαδο και το Θάνατό του σώθηκαν πολλές παραδόσεις. Κατά μια εξ αυτών κατακεραυνώθηκε από το Δία εναντίον του οποίου κινήθηκε, κατ' άλλη φονεύθηκε από τον ακόλουθο του Διονύσου το Σειλινό, κατά τρίτη που είναι και η επικρατέστερη φονεύθηκε από την Αθηνά η οποία αφού τον έτρεψε σε φυγή έρριψε εναντίον του τη Σικελία ή το όρος Αίτνα με το οποίο και τον καταπλάκωσε. Ο Εγκέλαδος κινούμενος και στενάζοντας ενίοτε μέσα στον τάφο του προκαλεί εκρήξεις ηφαιστείων και σεισμούς.
Ο Παυσανίας αναφέρει και άλλη εκδοχή κατά την οποία η Αθηνά φόνευσε τον Εγκέλαδο ρίχνοντας επάνω του το τέθριππο άρμα της. Η εκδοχή αυτή υπήρξε από τα πιο προσφιλή θέματα πολλών καλλιτεχνών της αρχαιότητας, απαθανατίζοντας αυτή σε πλείστες μετώπες αρχαίων ναών όπως στον Παρθενώνα και στο ναό του Απόλλωνα στους Δελφούς. Τέτοιες παραστάσεις του αγώνα μεταξύ της Αθηνάς και του Εγκέλαδου βρίσκονται σε πολλά αγγεία καθώς επίσης κοσμούταν και ο πέπλος της Αθηνάς στα Παναθήναια.
Εξ όλων των παραπάνω συνάγεται σαφώς το συμπέρασμα ότι ο Εγκέλαδος ήταν κατά τους αρχαίους Έλληνες η ιδεατή ανθρωπόμορφη Θεότητα, αλλά και αρχική αντίληψη της έννοιας του Σεισμού και ιδιαίτερα εκείνου του Ηφαιστειακού.

δραματοποίηση μύθων σχετικών με το σεισμό - atlaswikiδραματοποίηση μύθων σχετικών με το σεισμό - atlaswiki
ΣΤΗΝ ΑΣΤΡΟΝΟΜΙΑ
Ο Εγκέλαδος στην Αστρονομία είναι ένας φυσικός δορυφόρος του πλανήτη Κρόνου, ο έκτος κατά σειρά ανακαλύψεως και διαστάσεων. Ανακαλύφθηκε στις 28 Αυγούστου 1789 από τον Ουίλιαμ Χέρσελ, κατά την πρώτη του χρήση του τηλεσκοπίου του 1,2 μέτρου. Πολύ λίγα ήταν γνωστά για το ουράνιο αυτό σώμα μέχρι την προσέγγισή του από τα διαστημόπλοια Voyager το 1980 και το 1981. Αποδείχθηκε τότε ότι ο Εγκέλαδος είναι σχεδόν απόλυτα λευκό σώμα από πάγο και συνεπώς η διάμετρός του ήταν μικρότερη από τη μέχρι τότε παραδεκτή. Το Βόγιατζερ 1 ανακάλυψε ότι ο δορυφόρος αυτός κινείται μέσα στο πυκνότερο τμήμα του δυσδιάκριτου Δακτυλίου Ε του Κρόνου, ενώ το Βόγιατζερ 2 αποκάλυψε ότι, παρά τις μικρές του διαστάσεις, ο Εγκέλαδος διέθετε μεγάλη μορφολογική ποικιλία στην επιφάνεια του.

Το διαστημόπλοιο Cassini απάντησε, από το έτος 2004 αρκετά ερωτήματα που είχαν γεννηθεί μετά τις αποστολές των Βόγιατζερ, προσεγγίζοντας τον Εγκέλαδο αρκετές φορές. Εξάλλου, ανακάλυψε ένα λοφίο από υδρατμούς ή σταγονίδια νερού να υψώνεται πάνω από τη νότια πολική περιοχή του δορυφόρου, πράγμα που, σε συνδυασμό με τη διαφυγή εσωτερικής θερμότητας, και των ελάχιστων κρατήρων στην περιοχή, δείχνει ότι ο Εγκέλαδος είναι γεωλογικώς ενεργός σήμερα, γεγονός οφειλόμενο μάλλον οφείλεται στις παλιρροϊκές δυνάμεις που ασκεί ο πλανήτης στο εσωτερικό του δορυφόρου.
Ο Εγκέλαδος είναι ένα από τα μόλις τρία σώματα στο εξωτερικό Ηλιακό Σύστημα (μαζί με το δορυφόρο Ιώ του Δία και το δορυφόρο Τρίτωνα του Ποσειδώνα) στα οποία έχουν παρατηρηθεί ηφαιστειακού τύπου εκρήξεις. Η ανάλυση του εξερχόμενου υλικού υποδεικνύει ότι προέρχεται από δεξαμενή υπόγειου νερού σε υγρή κατάσταση, κάτι που σε συνδυασμό με ίχνη άλλων χημικών ενώσεων που ανιχνεύθηκαν στο λοφίο έχει τοφοδοτήσει συζητήσεις για την ύπαρξη απλών μορφών ζωής, ενώ έχει ενισχύσει και την άποψη ότι υλικό προερχόμενο από τον Εγκέλαδο δημιούργησε τον Δακτύλιο Ε.

ΜΥΘΟΙ
Στην αρχαία Ελλάδα
1)Θεωρούσαν υπεύθυνο τον Εγκέλαδο.Ο Εγκέλαδος, γιος του Τάρταρου και της Γης, ήταν ένας από τους Γίγαντες με τα εκατό χέρια (Εκατόγχειρες). Σε μία από τις σωζόμενες παραλλαγές του μύθου της Γιγαντομαχίας παρουσιάζεται ο Εγκέλαδος ως αντίπαλος της Αθηνάς. Τελικά ο Εγκέλαδος εξοντώνεται από την Αθηνά η οποία τον έτρεψε σε φυγή και ύστερα τον σκότωσε ρίχνοντας πάνω του τη Σικελία. Για τον λόγο αυτότο νησί με τα πολλά ηφαίστεια, αναφέρεται σαν χώρα του Εγκέλαδου. Ο καταπλακωμένος Εγκέλαδος προσπαθούσε κατά καιρούς να ξεφύγει από το βάρος με αποτέλεσμα να σείεται το έδαφος και να γίνεται σεισμός. Άλλοτε όταν θυμάται τον άδικο χαμό του σαν Γίγαντας που είναι, εκδηλώνει το θυμό τουμε ηφαιστειογενείς εκρήξεις και σεισμική δραστηριότητα.
δραματοποίηση μύθων σχετικών με το σεισμό - atlaswiki δραματοποίηση μύθων σχετικών με το σεισμό - atlaswiki
2) Άλλη ομάδα μύθων σχετίζεται με τους Τιτάνες , τους γιους του Ουρανού και της Γης, που νικήθηκαν από το Δία και καταποντίστηκαν στα Τάρταρα. Ένας από τους Τιτάνες ήταν ο Άτλας που καταδικάστηκε από το Δία να κρατάει στους ώμους του και με τα χέρια του τη Γη. Κάθε φορά που ο Άτλας κουραζόταν άλλαζε θέση και γινόταν σεισμός.
δραματοποίηση μύθων σχετικών με το σεισμό - atlaswiki
δραματοποίηση μύθων σχετικών με το σεισμό - atlaswiki


3) Ένας άλλος μύθος απόδίδει το φαινόμενο των σεισμών στον Ποσειδώνα που όταν βαδίζει κάνει τα βουνά να τρέμουν, όταν ταρακουνά τη Γη προκαλεί στον Άδη τρόμο, μήπως ανοίξει η γη και φανεί ο Κάτω Κόσμος, όταν θέλει να καταπλακώσει τον Πολυβιώτη, κόβει με την τρίαινα του ένα κομμάτι από την Κω και όταν θέλει να πνίξει τον Αίαντα κόβει μια άκρη από τα Γιούρα.

Μύθοι από άλλες ηπείρους

Ασία
Στην Ιαπωνία πίστευαν ότι τους σεισμούς τους προκαλούσε ένα ψάρι, ένα τεράστιο γατόψαρο, το Ναμαζού που ζούσε μέσα στη Γη κάτω από τα νησιά της Ιαπωνίας, ακίνητο γιατι το επιτηρούσε πάντα ένας θεός που κρατούσε ένα μεγάλο ξύλινο σφυρί.


Αμερική
Οι ιθαγενείς της Βόρειας Αμερικής πίστευαν ότι μια τεράστια χελώνα σήκωνε τη Γη στην πλάτη της. Κάθε φορά που βάδιζε γινόταν αισθητός παντού ένας ισχυρός σεισμός.

Ευρώπη

Στη Νορβηγία πίστευαν ότι ο Θεός Λόκι σκότωσε τον αδελφό του και τιμωρήθηκε για την πράξη του. Βρίσκεται από τότε, δεμένος σε ένα βράχο μέσα σε μια υπόγεια σπηλιά. Πάνω από το πρόσωπο του είναι ένα φίδι που στάζει δηλητήριο. Η αδελφή του Λόκι κρατάει ένα δοχείο και μαζεύει το δηλητήριο αλλά κάθε που αδειάζει το δοχείο, το δηλητήριο πέφτει στο πρόσωπο του Λόκι. Καθώς αυτός κουνιέται για να το αποφύγει γίνεται σεισμός.
δραματοποίηση μύθων σχετικών με το σεισμό - atlaswiki

Αφρική
Στη Δυτική Αφρική πίστευαν ότι η Γη είναι ένας τεράστιος δίσκος. Από τη μια μεριά στηρίζεται σε ένα γιγάντιο βουνό και από την άλλη σε έναν γίγαντα που η γυναίκα του κρατάει τον ουρανό. Όταν ο γίγαντας αγκαλιάζει τη γυναίκα του η γη σείεται.


Ωκεανία
Στη Νέα Ζηλανδία πίστευαν ότι η μητέρα γη έχει ένα μωρό στην κοιλιά της, τον Ρουμ. Όταν το μωρό τεντώνεται και κλωτσάει μέσα στην κοιλιά της τότε γίνεται σεισμός.

χρονική διάρκεια
1 ημέρα για συζήτηση, κατασκευή σκηνικών και αποστήθιση διαλόγων
1 ημέρα για πρόβες και παρουσίαση της δραματοποίησης στους συμμαθητές


στάσεις και δεξιότητες που καλλιεργούνται

Οι μαθητές μέσα από συγγραφικούς αυτοσχεδιασμούς στην τάξη που αφορούν θέματα φυσικών επιστημών έχουν την ευκαιρία να γνωρίσουν τις φυσικές επιστήμες μέσα από το θέατρο .Στο συγκεκριμένο παιχνίδι ρόλων τα παιδιά έρχονται σε επαφή με την ιστορία της ελληνική μυθολογίας καθώς και με τη μυθολογία άλλων χωρών και προσπαθούν να αντιμετωπίσουν το διαφορετικό σε μια προσπάθεια να αναπαραστήσουν το κλίμα που επικρατούσε στην αρχαιότητα για το φαινόμενο των σεισμών. Μαθαίνουν να διακρίνουν τους ισχυρισμούς που στηρίζονται σε επιστημονικά δεδομένα από αυτούς που στηρίζονται σε εικασίες των ανθρώπων και καλλιεργούν την ικανότητα τους να συσχετίζουν προγενέστερες ιδέες και θεωρίες με τις σημερινές. Ταυτόχρονα, συνειδητοποιούν τον τρόπο με τον οποίο αλλάζουν οι θεωρίες για τα φυσικά φαινόμενα με την πάροδο του χρόνου και την εξέλιξη της επιστήμης κα της τεχνολογίας. Επιπλέον καλλιεργούν τη φαντασία τους και την πρωτοτυπία αλλά και την εκφραστική τους ικανότητα. Μαθαίνουν να συνεργάζονται με τους συμμαθητές τους και να αναπτύσσουν τις ιδέες τους επιχειρηματολογώντας. Καλλιεργείται, τέλος, και η αισθητική αντίληψη τους με τη δημιουργία σκηνικών και κοστουμιών.

μια διδακτική πρόταση από τις Φουντούκη Ευδοκία και Τζιτζιλή Χριστίνα, εμπλουτισμένη από τις Ρέντη Αναστασία και Σέλκου Μαρία

More pages