παρουσίαση βιογραφίας και παιχνίδι ρόλων για τη Marie - Sophie Germain


παρουσίαση βιογραφίας και παιχνίδι ρόλων για τη Marie - Sophie Germain - atlaswikiπαρουσίαση βιογραφίας και παιχνίδι ρόλων για τη Marie - Sophie Germain - atlaswiki


Ξεκινώντας γίνεται η συνοπτική παρουσίαση της ζωής και του έργου της Sophie Germain και παράλληλη προβολή εικόνων με τη χρήση οπτικών μέσων. Το κείμενο που ακολουθεί παρακάτω αποτελεί απλουστευμένη βιογραφία της, δίνει έμφαση σε πτυχές της ζωής της που θα προσελκύσουν το ενδιαφέρον των παιδιών, παραλείποντας δυσνόητες και περιττές πληροφορίες του επιστημονικού έργου της. Το κείμενο είναι το εξής:

Στη 1 Απριλίου του 1776, σε ένα σπίτι στην οδό St. Dennis στο Παρίσι γεννήθηκε η Marie-Sophie Germain. Ο πατέρας της ήταν πλούσιος έμπορος μεταξιού και αργότερα διευθυντής της Τράπεζας της Γαλλίας. Η Sophie είχε ακόμη δύο αδερφές, μια μικρότερη – την Angeline-Ambroise – και μια μεγαλύτερη – τη Marie-Madeline.

Το σπίτι τους ήταν τόπος συνάντησης ατόμων με φιλελεύθερες απόψεις και σ' αυτό πραγματοποιούνταν οι φιλοσοφικές συζητήσεις των καλεσμένων της οικογένειας. Αυτό το γεγονός την ώθησε στο να προβληματιστεί και να αποκτήσει κριτική άποψη για τα θέματα της εποχής της.

Όταν η Sophie ήταν 13 ετών, ξεκίνησε μια περίοδος επαναστατικών συγκρούσεων και το κλίμα στο Παρίσι την ανάγκαζε να μη βγαίνει έξω από το σπίτι. Έτσι, λοιπόν, περνούσε πολλές ώρες στη βιβλιοθήκη του πατέρα της, ώσπου μια μέρα βρήκε ένα βιβλίο στο οποίο περιγραφόταν ο θάνατος του Αρχιμήδη: Την ώρα που οι Ρωμαίοι στρατιώτες εισβάλλουν στην πόλη του Αρχιμήδη, τις Συρακούσες, ο ίδιος είναι αφοσιωμένος στην επίλυση ενός γεωμετρικού προβλήματος. Ένας ρωμαίος στρατιώτης με υψωμένο το σπαθί του, έτοιμος να τον σκοτώσει, πατάει πάνω στα σχήματά του. Τότε ο Αρχιμήδης ενοχλημένος και με αυστηρό ύφος του λέει: "Μη μου τους κύκλους τάρατε". Αυτή ήταν η τελευταία του φράση.

Η αφοσίωση και η αγάπη ενός ανθρώπου για τα μαθηματικά, τόσο που να τον κάνει ακόμη και να αγνοεί το θάνατο, οδήγησε τη Sophie στη σκέψη ότι πρόκειται για μια πολύ ενδιαφέρουσα επιστήμη. Έτσι ξεκίνησε να διαβάζει μόνη της μαθηματικά παράλληλα με Λατινικά και Ελληνικά, ώστε να μπορεί να καταλάβει τα έργα επιστημόνων όπως ο Νεύτωνας και ο Ώυλερ.

Η Sophie αγαπούσε με πάθος τα μαθηματικά, κάτι που οι γονείς της θεωρούσαν ανάρμοστο για ένα κορίτσι. Προσπαθούσαν αδιάκοπα να την αποθαρρύνουν από τη μελέτη των μαθηματικών πέρνοντάς της τα κεριά που είχε για να βλέπει και σβήνοντάς της τη φωτιά που είχε για να ζεσταίνεται. Ωστόσο η Sophie συνέχισε να μελετά τις νύχτες τυλιγμένη με τα σκεπάσματα του κρεβατιού της και άναβε κεριά που είχε κρύψει. Παρόλο που το μελάνι πάγωνε από το κρύο, η Sophie συνέχιζε να μελετά απτόητη. Η επιμονή και η αποφασιστικότητά της πείθουν τελικά τους γονείς της (αρχικά τη μητέρα της η οποία μεταπείθει και τον πατέρα της) να αποδεχτούν την κλίση της στα μαθηματικά. Αργότερα δέχτηκαν να την στηρίξουν οικονομικά για το υπόλοιπο της ζωής της, παρά το γεγονός ότι δεν παντρεύτηκε ποτέ.

Όταν η Sophie ήταν 18 χρονών, ιδρύθηκε στο Παρίσι η πολυτεχνική σχολή. Όμως η Sophie δεν επιτρεπόταν να γραφτεί και να παρακολουθήσει μαθήματα στη σχολή γιατί ήταν γυναίκα. Ωστόσο, δεν τα παρατά και καταφέρνει να αποκτήσει σημειώσεις από δύο μαθήματα, αυτά της χημείας και των μαθηματικών. Στο τέλος της χρονιάς η Sophie στέλνει τις εργασίες της υπογράφοντας με το όνομα Le Blanc, ενός φοιτητή που είχε φύγει από το Παρίσι. Ο καθηγητής των μαθηματικών της Lagrange εντυπωσιάζεται με την ευφυΐα και την ευστροφία της και ζητά να την συναντήσει. Ο Lagrange έκπληκτος από την αποκάλυψη ό,τι ο Le Blanc ήταν γυναίκα την συγχαίρει και στο εξής γίνεται ο μέντορας, καθοδηγητής και υποστηρικτής της.

Σημαντικός τομέας της ζωής της ήταν η αλληλογραφία της με τον Γερμανό μαθηματικό Gauss. Αφού διάβασε το έργο του, άρχισε να μελετά μόνη της ανώτερα μαθηματικά. Το 1804 ξεκίνησε να του γράφει στέλνοντάς του εργασίες της πάνω στο αντικείμενό του και ο ίδιος της απαντούσε ενθαρρυντικά. Όταν ξέσπασε πόλεμος ανάμεσα στην Γαλλία και στην Πρωσία, τη χώρα του Gauss, η Sophie ανησύχησε για αυτόν και ζήτησε από έναν φίλο της, διοικητή του Γαλλικού στρατού, να τον προσέχει. Όταν ο Gauss ανακάλυψε πως ο νεαρός Le Blanc ήταν γυναίκα, έστειλε ένα γράμμα στο οποίο δήλωνε την έκπληξη, το θαυμασμό και την εκτίμησή του προς τη Sophie.

Στη συνέχεια η Sophie αφοσιώνεται στην επιστήμη των μαθηματικών και τη φυσική. Τα πιο σημαντικά επιτεύγματά της ήταν η μερική λύση ενός μαθηματικού προβλήματος που απασχολούσε τους μαθηματικούς για 200 χρόνια, "το τελευταίο θεώρημα του Fermat" όπως αποκαλούταν, και δεν μπόρεσε να δοθεί καλύτερη λύση για τα επόμενα 100 χρόνια. Ακόμη, ήταν η πρώτη γυναίκα που κέρδισε το ανώτατο βραβείο της Παρισινής Ακαδημίας των επιστημών και εξασφάλισε τη συμμετοχή της στις συνεδριάσεις της. Επίσης, έχει γράψει δύο σημαντικά φιλοσοφικά έργα.

Η αγάπη της για τα μαθηματικά δεν έσβησε μέχρι τον θάνατό της το 1831. Αξίζει να αναφέρουμε πως, ενώ οι μελέτες της χρησιμοποιήθηκαν για την κατασκευή του πύργου του Άιφελ στο Παρίσι, το όνομά της δεν είναι γραμμένο ανάμεσα σε αυτά των υπόλοιπων επιστημόνων που αναγράφονται πάνω του. Αργότερα, προς τιμήν της, η οδός που βρισκόταν το σπίτι της πήρε το όνομά της, rue Sophie Germain. Σήμερα το σπίτι της είναι μουσείο.


Οι εικόνες που θα παρουσιάσουμε είναι οι ακόλουθες:


Marie - Sophie Germain - atlaswikiMarie - Sophie Germain - atlaswikiMarie - Sophie Germain - atlaswiki
Marie - Sophie Germain - atlaswikiMarie - Sophie Germain - atlaswikiMarie - Sophie Germain - atlaswiki

Marie - Sophie Germain - atlaswikiMarie - Sophie Germain - atlaswiki

Marie - Sophie Germain - atlaswikiMarie - Sophie Germain - atlaswiki


Έπειτα, θα απευθύνουμε στους μαθητές και τις μαθήτριες ερωτήσεις για να διαπιστώσουμε αν τα παραπάνω έγιναν κατανοητά, τι ήταν αυτό που τους/τις εντυπωσίασε περισσότερο και να δώσουμε το ερέθισμα για κριτική ματιά. Για παράδειγμα:

  • Με ποια αφορμή η Sophie ασχολήθηκε με τα μαθηματικά;
  • Γιατί οι γονείς της δεν ήθελαν να ασχοληθεί με τα μαθηματικά;
  • Γιατί αλληλογραφούσε με ψεύτικο όνομα;
  • Ποιες ήταν οι δυσκολίες που αντιμετώπισε;


Τέλος, θα οργανώσουμε μαζί με τα παιδιά μια θεατρική αναπαράσταση στιγμών τη ζωής της που φανερώνουν το κλίμα της εποχής, τις αντιλήψεις για τις γυναίκες και τη σχέση τους με τις επιστήμες, το πάθος της Sophie για τα μαθηματικά και τη φυσική και την αναγνώρισή της.

Τέτοιες "σκηνές" μπορεί να είναι:

1. Η αντιπαράθεση της Sophie με τους γονείς της, η προσπάθειά τους να την αποτρέψουν παίρνοντάς της τα κεριά και σβήνοντας τη φωτιά της. Η επιμονή της και οι συνθήκες στις οποίες διάβαζε - τυλιγμένη με τα σεντόνια της και κρύβοντας κεριά για να έχει φως και ζεστασιά. Έπειτα, μπορεί να γίνει αναπαράσταση της μητέρας της που παρακολουθεί κρυφά το πείσμα - πάθος της κόρης της, καθώς και του διαλόγου με τον πατέρα της Sophie, όπου τον μεταπείθει να τη στηρίξουν. Τέλος, η σκηνή της επιστημόνισσάς μας με τους γονείς της που της αναγγέλλουν την απόφασή τους.

2.
Η συνάντηση της Sophie με τον καθηγητή της, Lagrange, στο πανεπιστήμιο για να συζητήσουν για τις εκπληκτικές εργασίες που παρέδωσε. Ακόμη, η έκπληξη του Lagrange από την αποκάλυψη ό,τι ο φοιτητής Le Blanc ήταν γυναίκα, αλλά και η υποστήριξη που της προσφέρει, η παρότρυνση να συνεχίσει και η υπόσχεσή του ότι στο εξής θα γίνει μέντορας, καθοδηγητής και υποστηρικτής της.

3. Η Sophie ζητάει από τον Γάλλο διοικητή και φίλο της να εγγυηθεί για την ασφάλεια του Gauss. Επειτα, ο Gauss μαθαίνει έκπληκτος από τον διοικητή πως ο νεαρός LeBlanc είναι γυναίκα!

4. Η Sophie βρίσκεται επιτέλους για πρώτη φορά στην Ακαδημία, όπου επιστήμονες την υποδέχονται, την επαινούν για την προσπάθεια, το έργο της, την υπομονή της, πιθανόν όμως και κάποιος να μην είναι τόσο ευχαριστημένος από την εισβολή μιας γυναίκας στην επιστημονική κοινότητά τους...

Οι μαθητές/τριες θα αναλάβουν οι ίδιοι τη σύνταξη των διαλόγων, έτσι ώστε να προσπαθήσουν να ερμηνεύσουν τις σεξιστικές αντιλήψεις της εποχής και να αντιληφθούν τη ματαιότητά τους. Η διανομή των ρόλων μπορεί να γίνει με κλήρωση, ανεξαρτήτως φύλου (π.χ. Sophie-αγόρι, Gauss-κορίτσι), προκειμένου να δοθεί έμφαση στην προσωπικότητα και τα επιτεύγματα του κάθε χαρακτήρα και όχι στο φύλο του. Σκοπός είναι να συμμετάσχουν όλα τα παιδιά (αν είναι πολλά είτε στη συγγραφή είτε αναλαμβάνοντας κάποιον ρόλο ανάλογα με την προτίμησή τους) και παράλληλα να αναπτυχθεί η δημιουργικότητά τους.





μια διδακτική πρόταση από το Στέφανο Καμπά,
τη Μαρία-Έμιλυ Παπαδημητρίου-Βογιατζή και την Αικατερίνη Ταντανόζη



More pages