συζήτηση για το φύλο στις επιστήμες με αφορμή άρθρο της επικαιρότητας


συζήτηση για το φύλο στις επιστήμες με αφορμή άρθρο της επικαιρότητας - atlaswikiσυζήτηση για το φύλο στις επιστήμες με αφορμή άρθρο της επικαιρότητας - atlaswiki[Untitled]


ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ



ΟΜΑΔΑ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ:

1. Πριν την ανάγνωση του άρθρου σκεφτείτε με την ομάδα σας ονόματα γυναικών ή ανδρών επιστημόνων που συνέβαλαν στο χώρο των φυσικών επιστημών (μαθηματικά, φυσική, χημεία κτλ.) και καταγράψτε τα σε ένα λευκό φύλο χαρτί.

2. Καταγράψτε όλες οι ομάδες τα ονόματα που σκεφτήκατε στον πίνακα σε δύο στήλες, στη μία τις γυναίκες επιστημόνισσες και στην άλλη τους άνδρες επιστήμονες. Τι παρατηρείτε;

3. Σας λένε τίποτα τα ονόματα Elisabeth Adams, Maria-Angela Ardinghelli, Anna Atkins, Ruth Benedict, Janet Taylor, Υπάτια; Ή μήπως τα ονόματα Albert Einstein, Alexander Graham Bell, Ιπποκράτης, Νεύτωνας, Αρχιμήδης;

  • Γιατί πιστεύετε τα ονόματα των ανδρών επιστημόνων έχουν επικρατήσει ως τα πιο γνωστά; Θεωρείτε πως δεν υπήρχαν στην ιστορία γυναίκες που να έκαναν σημαντικές ανακαλύψεις στον χώρο των φυσικών επιστημών;


4. Διαβάστε προσεκτικά το άρθρο που σας δόθηκε.

5. Ποιό θέμα θίγεται;

6. Θεωρείται δίκαιη την διάκριση αυτή που γίνεται στην επιστημονική κοινότητα με μοναδικό κριτήριο το φύλο;

7. «Σε δημόσια ερευνητικά κέντρα και ιδρύματα μόνο το 19% των καθηγητών θετικών επιστημών είναι γυναίκες.» Σύμφωνα με την παραπάνω πληροφορία που μας δίνεται από το άρθρο να βρείτε:

(α.) Ποιο είναι το αντίστοιχο ποσοστό των ανδρών στις παραπάνω θέσεις;
(β.) Ποιο από τα δύο ποσοστά είναι μεγαλύτερο και σε ποιο φύλο αντιστοιχεί;
(γ.) Πόσες φορές μεγαλύτερο (κατά προσέγγιση) είναι το ποσοστό των ανδρών από αυτό των γυναικών στις συγκεκριμένες θέσεις;

Τι συμπεράσματα εξάγονται από τα παραπάνω στατιστικά στοιχεία που υπολογίσατε σε σχέση με το ρόλο των δυο φύλων στις θετικές επιστήμες; Συζητήστε στην τάξη.




ΑΡΘΡΟ:


Εμποδίζεται η επιστημονική γυναικεία εξέλιξη;
Υπεύθυνος: Επιμέλεια: ΙΩΑΝΝΑ ΝΙΑΩΤΗ
(άρθρο από την ελευθεροτυπία, εκδόθηκε την Παρασκευή 29 Μαϊου 2009, διαδικτυακός σύνδεσμος: http://www.enet.gr/?i=news.el.article&id=48946 )

Ποια γυναίκα επιστήμονας τη δεκαετία του '50 βοήθησε με την έρευνά της στη δημιουργία του παγωτού μηχανής και λίγο αργότερα έγινε διάσημη πολιτικός; Εκκεντρική εισαγωγή; Ισως. Απολύτως σχετική όμως. Γιατί οι γυναίκες πάντοτε συνεισέφεραν στην επιστημονική έρευνα, δυστυχώς όμως η προσφορά τους δεν γίνεται πάντοτε ευρέως γνωστή ή δεν αναγνωρίζεται πλήρως. Και η ιστορία της επιστήμης γράφεται συνήθως με ανδρικά ονόματα.

Λίγοι είναι αυτοί που γνωρίζουν την Υπατία από την Αλεξάνδρεια, νεοπλατωνική φιλόσοφο και μαθηματικό, τη λαίδη Μάργκαρετ Κάβεντις, που το 1650 με το έργο της έδωσε ώθηση στην επιστημονική έρευνα στη Βρετανία, την Ιταλίδα Ελένα Πισκόπια, που έγινε τον 17ο αιώνα η πρώτη γυναίκα στην Ευρώπη που απέκτησε διδακτορικό...
Δεν πρόκειται για φεμινιστικά απωθημένα, αλλά για τα απλά μαθηματικά και τα στατιστικά στοιχεία που υποδεικνύουν ότι μπορεί το 60% των αποφοίτων των ευρωπαϊκών πανεπιστημίων να είναι γυναίκες, όμως το ποσοστό των γυναικών που εργάζονται, παραμένουν και εξελίσσονται επαγγελματικά στους τομείς της τεχνολογίας, των θετικών επιστημών, της έρευνας, τόσο στο Δημόσιο όσο και σε ιδιωτικές επιχειρήσεις πέφτει κατακόρυφα.
Αυτή η μεγάλη διαφορά στα ποσοστά οφείλεται στον ανταγωνισμό του χώρου, στα κοινωνικά στερεότυπα που βλέπουν κυρίως άνδρες στις κορυφαίες επιστημονικές και ερευνητικές θέσεις, στα προβλήματα που αντιμετωπίζουν αυτές οι γυναίκες, όπως άλλωστε όλες, όταν αποφασίζουν να κάνουν οικογένεια. Είναι εντονότερο το δίλημμα παιδιά ή απαιτητική ερευνητική καριέρα από το δίλημμα παιδιά ή μια πιο συμβατική καριέρα;

Διαπιστώνοντας την ύπαρξη ενός «γυάλινου ταβανιού» που εμπόδιζε τη γυναικεία εξέλιξη, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή το 1999 ξεκίνησε εντατική δράση για να ενισχυθεί η παρουσία των γυναικών στους τομείς της έρευνας και της τεχνολογίας. Ως προτεραιότητα τέθηκε η σύσταση ενός πολιτικού φόρουμ (Helsinki Group) ώστε τα κράτη-μέλη της Ε.Ε. να ενημερώνονται για εκείνες τις πρακτικές που αποδίδουν (γιατί πάντοτε οι βόρειες δημοκρατίες έχουν καλύτερα στατιστικά) και να επιχειρούν την υιοθέτησή τους για σταδιακές αλλαγές. Δέκα χρόνια μετά, τι υποδεικνύουν τα στατιστικά των ετήσιων πλέον ερευνών (She-Figures, 2009) που διεξάγει η Κομισιόν για την Ευρώπη στο σύνολό της; Σε δημόσια ερευνητικά κέντρα και ιδρύματα μόνο το 19% των καθηγητών θετικών επιστημών είναι γυναίκες, ενώ γυναίκες είναι μόνο το 18% του συνολικού εργατικού δυναμικού στους τομείς Ερευνας και Ανάπτυξης των ιδιωτικών επιχειρήσεων, και το αντίστοιχο ποσοστό ανεβαίνει στο 29% για το Δημόσιο. Παρά την πρόοδο που έχει σημειωθεί, το «γυάλινο ταβάνι» παραμένει στη θέση του. Και ολόκληρη η Ευρώπη δεν αξιοποιεί στον βαθμό που έπρεπε και στον βαθμό που αξίζει το γυναικείο επιστημονικό δυναμικό.
Πού πάνε όλες αυτές οι γυναίκες των θετικών επιστημών; Πήραν τα πτυχία τους, το διδακτορικό τους και τώρα βρίσκονται σπίτι τους ή σε θέση πολύ κατώτερη των δυνατοτήτων και των προσόντων τους;
«Στον χώρο της πολιτικής και της επιστήμης υπάρχει η έκφραση "ο σωλήνας που στάζει" και μάλλον σε αυτή την κοινωνική και επαγγελματική διαρροή, δυστυχώς, χάνονται οι γυναίκες» λέει στην «Ε» ο Ευρωπαίος επίτροπος για την έρευνα και τις επιστήμες, Γιάνεζ Ποτότσνικ.

Ποιος θα είναι όμως ο υδραυλικός; Προβληματισμό έθεσε σίγουρα το συνέδριο «Γυναίκες και Επιστήμη», που διοργανώθηκε (13-15 Μαΐου) στην Πράγα, υπό την αιγίδα της ευρωπαϊκής επιτροπής, οι απαντήσεις για το πρόβλημα της Ευρώπης στο σύνολό της παραμένουν πολύπλοκες, λόγω των διαφορετικών κοινωνικών κυρίως δομών των χωρών-μελών, και οι λύσεις μοιάζουν ακόμη μακρινές. Η Κομισιόν δηλώνει πρόθυμη να βοηθήσει, αλλά τελικά μπορεί μόνο να λειτουργήσει συμβουλευτικά και τα κράτη-μέλη, το καθένα ξεχωριστά, πρέπει να κάνουν τη σκληρή δουλειά, ακόμη και αυτή του υδραυλικού, ώστε να ενισχυθεί η γυναικεία παρουσία στον χώρο της έρευνας και της τεχνολογίας. Το 2005 τα κράτη-μέλη έθεσαν ένα φιλόδοξο στόχο - γυναίκες να στελεχώνουν τουλάχιστον το 25% των ανώτατων θέσεων σε δημόσια ερευνητικά κέντρα. Κανένα χρονοδιάγραμμα δεν έθεσαν όμως τα κράτη-μέλη για την πλήρωση του στόχου. «Τώρα περισσότερο από ποτέ, λόγω της οικονομικής ύφεσης, πρέπει τα κράτη-μέλη της Ε.Ε. να επενδύσουν στον τομέα της έρευνας και με τις κατάλληλες πολιτικές και παροχές να αυξήσουν την παρουσία των γυναικών», υποστηρίζει ο Ποτότσνικ.
Στο συνέδριο στην Πράγα συμμετείχαν γυναίκες με ειδικότητες κυρίως θετικών κατευθύνσεων από όλη την Ευρώπη. Μοιράστηκαν τις προσωπικές τους ιστορίες για το πώς η οικογένεια έπαιξε μεγάλο ρόλο στον επαγγελματικό τους προσανατολισμό και για το πώς στη συνέχεια βοηθήθηκαν από το κράτος, μπλοκαρίστηκαν ή όχι από εργοδότες και συζύγους για να συνεχίσουν το ερευνητικό τους έργο.
«Πραγματικά προσδοκώ τη στιγμή που το φύλο δεν θα αποτελεί πρόβλημα και δεν θα χρειαζόμαστε πρότζεκτ για να προσελκύουμε και να διατηρούμε γυναίκες στον χώρο της τεχνολογίας, της έρευνας και της ανάπτυξης», λέει στην «Ε» η δρ. Κάθι Φόλεϊ, πρώτη γυναίκα πρόεδρος του Ινστιτούτου Φυσικής της Αυστραλίας, και συμπληρώνει «περιμένω εκείνη τη στιγμή, όταν τα άριστα μυαλά δεν θα φοβούνται τίποτε».

Α, και παρεμπιπτόντως, η διάσημη πολιτικός, που ως επιστήμονας δημιούργησε το μαλακό παγωτό μηχανής, είναι η Μάργκαρετ Θάτσερ. *

Ελευθεροτυπία, 29-05-2009



Μια διδακτική πρόταση από: την Παχίδου Δέσποινα
και την Τσακμάκη Ευαγγελία

More pages