Marie - Sophie Germain


Marie - Sophie Germain - atlaswikiMarie - Sophie Germain - atlaswikiMarie - Sophie Germain - atlaswiki


1)
η βιογραφία της

α) παιδική ηλικία


H Marie-Sophie Germain γεννήθηκε σε μια εποχή επαναστάσεων. Τη χρονιά που γεννήθηκε έγινε η Αμερικανική επανάσταση και δεκατρία χρόνια αργότερα, στη χώρα της, η Γαλλική. Παρατηρώντας τη ζωή της θα λέγαμε πως η Germain ενσωμάτωσε το πνεύμα της επανάστασης μέσα στο οποίο γεννήθηκε. Ήταν μια γυναίκα που προερχόταν από τη μεσαία τάξη, η οποία πήγε ενάντια στις επιθυμίες της οικογένειάς της και τις κοινωνικές προκαταλήψεις της εποχής, για να γίνει αργότερα μια ιδιαίτερα αναγνωρισμένη μαθηματικός.


Η Marie-Sophie Germain γεννήθηκε στη 1 Απριλίου του 1776, στην οδό St. Dennis του Παρισιού. Ο πατέρας της, Ambroise-Francois, ήταν πλούσιος έμπορος μεταξιού, μετέπειτα διευθυντής της Τράπεζας της Γαλλίας και μέλος του Γενικού Συμβουλίου ως εκλεγμένος εκπρόσωπος της αστικής τάξης. Η Sophie ήταν το μεσαίο παιδί της εύπορης αστικής οικογένειας Germain και είχε δύο ακόμη αδελφές. Το σπίτι των Germain ήταν τόπος συνάντησης ατόμων με φιλελεύθερες ιδέες κι έτσι η Sophie ήταν παρούσα σε πολιτικές και φιλοσοφικές συζητήσεις, πράγμα που αναπόφευκτα διεύρυνε τους πνευματικούς της ορίζοντες από πολύ μικρή ηλικία. Αυτή ήταν και η πρώτη της επαφή με τη φιλοσοφία, έναν κλάδο με τον οποίο, αργότερα, ασχολήθηκε.

Όταν το 1789 έπεσε η Βαστίλλη, η Sophie ήταν 13 ετών και το επαναστατικό κλίμα του Παρισιού την ανάγκαζε να μένει στο σπίτι. Περνώντας πολλές ώρες στη βιβλιοθήκη του πατέρα της, μια μέρα βρήκε ένα βιβλίο στο οποίο εξιστορούταν ο θάνατος του Αρχιμήδη. Το πάθος του, κυριολεκτικά μέχρι θανάτου, για την επιστήμη έκανε τη Sophie να στρέψει το ενδιαφέρον της στα μαθηματικά. Ξεκίνησε να μελετά μόνη της διαφορικό λογισμό, καθώς και Λατινικά και Ελληνικά, ώστε να καταλαβαίνει τα έργα επιστημόνων όπως ο Νεύτωνας και ο Ώυλερ.

Από παιδί λοιπόν ανέπτυξε μεγάλο πάθος για τα μαθηματικά. Οι γονείς της όμως θεωρούσαν ότι το πάθος της αυτό ήταν ακατάλληλο για ένα κορίτσι. Έτσι, έκαναν ό,τι περνούσε από το χέρι τους για να την αποθαρρύνουν. Αναφέρεται, π.χ., ότι της στερούσαν τη θέρμανση και το φως, παίρνοντας τα κεριά από το δωμάτιό της και σβήνοντας τη φωτιά που το ζέσταινε, και όλα αυτά με σκοπό να την αποτρέψουν από το διάβασμα. Αποτέλεσμα όλων αυτών: το μελάνι πάγωνε από το κρύο, αλλά η Germain τυλιγόταν με τα σκεπάσματα του κρεβατιού της, άναβε κεριά που είχε κρύψει και μελετούσε μέσα στη νύχτα.

Έτσι, αντιμέτωποι με την αποφασιστικότητα και την επιμονή της κόρης τους, οι γονείς της Germain λύγισαν και της επέτρεψαν να μελετά.

Αξιοσημείωτο όμως είναι ότι μελετούσε μόνη της και ό,τι κατάφερε στη ζωή της το κατάφερε χωρίς να έχει κάποιο δάσκαλο.


Marie - Sophie Germain - atlaswikiMarie - Sophie Germain - atlaswikiMarie - Sophie Germain - atlaswiki


β) κρυμμένη πίσω από ένα ανδρικό όνομα

Όταν έκλεισε τα 18 της χρόνια, ένα νέο πανεπιστήμιο ιδρύθηκε στο Παρίσι, το «Ecole Polytechnique». Η Germain κατάφερε να εξασφαλίσει σημειώσεις των διαλέξεων μέσω του ονόματος Antoine-August le Blanc. Ο Le Blanc ήταν φοιτητής ο οποίος εγκατέλειψε τις σπουδές του γιατί δεν μπορούσε να αντεπεξέλθει στις υψηλές απαιτήσεις της σχολής. Το πώς όμως έφταναν οι σημειώσεις στα χέρια της, αποτελεί μυστήριο μέχρι και σήμερα.

Έτσι, σε μια εποχή όπου η είσοδος στα πανεπιστήμια ήταν κλειστή σε γυναίκες, η απόκρυψη της γυναικείας ταυτότητας και η υιοθέτηση μιας αντρικής, αποτελούσε την μόνη λύση για μια «εκ του παραθύρου» είσοδο σε αυτά.

Ο καθηγητής Lagrange στο τέλος των διαλέξεών του ζήτησε από τους σπουδαστές να υποβάλλουν μια τελική εργασία. Όταν διάβασε την δουλειά της Germain (υπό το όνομα «Le Blanc») ζήτησε μια συνάντηση ώστε να δει από κοντά αυτόν τον φωτισμένο νεαρό «άντρα». Έμεινε έκπληκτος όταν μπροστά του εμφανίσθηκε μια γυναίκα. Γοητευμένος, όμως, από την εξυπνάδα της Germain, την παρότρυνε να συνεχίσει τη μελέτη, ώστε να εμπλουτίσει ακόμη περισσότερο της μαθηματικές της γνώσεις και συνέχισε να έχει επαφή μαζί της ως μαθηματικός σύμβουλος και συνεργάτης. Ο Lagrange συμπεριέλαβε μερικές από τις ανακαλύψεις της σε ένα παράρτημα στη δεύτερη έκδοση του "Théorie de Fonctions Analytiques". Αρκετές από τις επιστολές της δημοσιεύθηκαν αργότερα στο έργο "Oeuvres Philosophique de Sophie Germain".


Στη συνέχεια, η Sophie μελετά έργα σύγχρονών της επιστημόνων, όπως του Γάλλου Legendre και του Γερμανού Gauss. Αφού τα μελετά και ασχολείται με το αντικείμενό τους, δε διστάζει να τους γράψει για απορίες τις οποίες έχει ή να τους στείλει εργασίες της υπογράφοντας πάντα με το ανδρικό όνομα Le Blanc. Εξακολουθεί να αποκρύπτει την πραγματική της ταυτότητα φοβούμενη ότι οι άνδρες συνάδελφοί της θα απέρριπταν την επιστημονική της δουλειά εξαιτίας των σεξιστικών κοινωνικών προκαταλήψεων. Αρχικά αλληλογραφεί με τον Legendre, έχοντας ως θέμα τη θεωρία των αριθμών και αργότερα την θεωρία της ελαστικότητας. Ο Legendre μάλιστα συμπεριλαμβάνει ορισμένο έργο της Germain στην δεύτερη έκδοση του έργου του "Theorie des Nombres" και αρκετές από τις επιστολές της δημοσιεύθηκαν αργότερα επίσης στο έργο "OeuvresPhilosophiquede SophieGermain".


Marie - Sophie Germain - atlaswiki


Η επικοινωνία της με τον Gauss ξεκίνησε μετά την εμφάνιση του περίφημου έργου του Gauss "Disquisitiones Arithmeticae" το 1801.
Η αλληλογραφία τους παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Θέμα της αλληλογραφίας τους ήταν η επίλυση του τελευταίου θεωρήματος Fermat και
τα αποτελέσματά της Germain γύρω από την «θεωρία των αριθμών». H Germain του παρουσίαζε τις προόδους της εργασίας της, η οποία ήταν η πιο σημαντική δουλειά της και είχε καθοριστική σημασία για την επίλυση του θεωρήματος.

Το 1806, οι στρατιώτες του Ναπολέοντα εισέβαλαν στην πόλη του Gauss. Η Sophie ανήσυχη για την τύχη του ζητά από έναν οικογενειακό της φίλο, διοικητή του γαλλικού πυροβολικού, να εγγυηθεί για την ασφάλειά του. Έτσι, ο Gauss, μαθαίνοντας έκπληκτος για την πραγματική ταυτότητα του Le Blanc, αποφασίζει να της στείλει το εξής γράμμα: «Ωστόσο, πώς να σας περιγράψω το θαυμασμό και την έκπληξή μου όταν είδα τον κ. LeBlanc, τον οποίον υποληπτόμουν, να αυτομεταμορφώνεται σε τούτη τη λαμπρή προσωπικότητα – ένα φωτεινό παράδειγμα το οποίο δυσκολεύτηκα να πιστέψω...». Λίγο παρακάτω συνεχίζει: «Όμως, όταν ένα άτομο που ανήκει στο φύλο, το οποίο σύμφωνα με τα ήθη και τις προκαταλήψεις μας, πρέπει να αντιμετωπίσει απείρως περισσότερες δυσκολίες από τους άνδρες για να εξοικειωθεί με αυτές τις ακανθώδεις έρευνες, καταφέρνει τελικά να υπερπηδήσει τα εμπόδια και να διαπεράσει τα πλέον σκοτεινά τμήματά τους, τότε δίχως αμφιβολία η γυναίκα αυτή έχει ακμαίο ηθικό, καταπληκτικά χαρίσματα και ανώτερη ευφυΐα». Σε άλλη επιστολή προς τον υποτιθέμενο κ. Le Blanc γράφει: «είμαι πολύ χαρούμενος που η αριθμητική βρήκε στο πρόσωπό σας ένα τόσο ικανό φίλο».

Η συνεργασία της με τον Gauss ήταν πολύ σημαντική για τη Sophie, καθώς αποτέλεσε την κινητήριο δύναμη για το πρώτο αποφασιστικό βήμα στην απόδειξη του θεωρήματος Fermat. Όταν ο Gauss διορίστηκε καθηγητής αστρονομίας στο πανεπιστήμιο Gottingen, η αλληλογραφία τους διακόπηκε. Στο μεταξύ έλαβε μέρος σε έναν διαγωνισμό της Παρισινής Ακαδημίας των Επιστημών με θέμα την ανεύρεση μαθηματικής θεωρίας που αναλογεί στη δόνηση ελαστικών επιφανειών. Μετά από δυο ανεπιτυχείς προσπάθειες, ήταν η πρώτη γυναίκα που κέρδισε το ανώτατο βραβείο (prix extraordinaire) της Ακαδημίας. Αργότερα, ο Gauss πείθει αυτό το πανεπιστήμιο να την τιμήσει με έναν τιμητικό τίτλο. Ωστόσο δεν προλαβαίνει να της απονεμηθεί, καθώς το 1831 η Germain πεθαίνει από καρκίνο του μαστού.

Μέχρι το θάνατό της και παρά τον σωματικό πόνο που είχε από την αρρώστεια, η Sophie Germain συνέχιζε να εργάζεται. Στο πιστοποιητικό θανάτου της χαρακτηρίζεται ως ανύπαντρη και ανεπάγγελτη, παρά το γεγονός ότι αποτέλεσε μια από τις κορυφαίες γυναίκες επιστημόνισσες στα μαθηματικά και τη φυσική.

Μετά το θάνατό της κατασκευάστηκε ο πύργος του Άιφελ, στην κατασκευή του οποίου χρησιμοποιήθηκε και η πραγματεία της περί ελαστικότητας. Ωστόσο, το όνομά της δεν είναι γραμμένο ανάμεσα στα ονόματα των υπόλοιπων 72 σοφών της Ακαδημίας που αναγράφονται στον πύργο του Άιφελ. Πάντως, τιμήθηκε αργότερα από τη Γαλλία με την απόδοση του ονόματός της σε ένα δρόμο του Παρισιού (rue Sophie Germain) και την ίδρυση ενός σχολείου με το όνομά της. Ακόμη, το σπίτι της ανακηρύχθηκε ιστορικό μνημείο και λειτουργεί ως μουσείο,
ενώ μια πινακίδα που αναρτήθηκε στην είσοδό του φέρει την επιγραφή “Sophie Germain, philosophe et mathématicienne” (Sophie Germain, φιλόσοφος και μαθηματικός).


2) το έργο της

Marie - Sophie Germain - atlaswikiMarie - Sophie Germain - atlaswiki

Γράμματα της Marie - Sophie Germain. Το ένα (αριστερά) απευθύνεται στο Gauss, ενώ στο άλλο (δεξιά) εκφράζεται
το σχέδιο της επιστημόνισσας για την απόδειξη του θεωρήματος Fermat.


Η Sophie Germain ασχολήθηκε με αρκετούς τομείς των μαθηματικών, με τη φυσική, καθώς και με τη φιλοσοφία. Όσον αφορά το έργο της στις θετικές επιστήμες, ασχολήθηκε κυρίως με τη θεωρία των αριθμών, τη διαφορική γεωμετρία και τη θεωρία της ελαστικότητας στη φυσική.

Το 1809 διακηρύσσεται από την Παρισινή Ακαδημία των Επιστημών ένας διαγωνισμός με θέμα τη διατύπωση της μαθηματικής θεωρίας της δόνησης μιας ελαστικής επιφάνειας και η σύγκρισή της με την πειραματική απόδειξη. Το αντικείμενο αυτό βασιζόταν στη θεωρία των πειραμάτων του Εrnst Chladni. H Sophie δήλωσε συμμετοχή στο διαγωνισμό. Η ανακοίνωση του Lagrange, ο οποίος ήταν κριτής στον διαγωνισμό μαζί με τους Legendre και Laplace, ότι η λύση του προβλήματος απαιτούσε την εφεύρεση ενός νέου κλάδου της ανάλυσης, αποθάρρυνε όλους τους διαγωνιζόμενους εκτός από τη Germain. Ξεκινάει, λοιπόν, την έρευνά της με την υποστήριξη του Legendre, ο οποίος της παρέχει μαθηματικές εξισώσεις, σχετικές αναφορές και την τρέχουσα έρευνα. Κατέθεσε την εργασία της στις αρχές του φθινοπώρου του 1811, αλλά δεν κέρδισε το βραβείο. Η κριτική επιτροπή αποφάνθηκε ότι η βασική εξίσωση στην εργασία της ήταν λάθος.


Η ημερομηνία λήξης του διαγωνισμού παρατάθηκε μέχρι τον Οκτώβριο του 1813. Όταν ο Lagrange χρησιμοποίησε την εξίσωση της Sophie για να αναζητήσει την προέλευση της σωστής, η αυτοπεποίθηση της ενισχύθηκε. Τον επόμενο ενάμιση χρόνο εργάστηκε μόνη, με την πεποίθηση ότι ο τρόπος που αντιμετώπιζε το πρόβλημα ήταν ο σωστός. Άρχισε τότε ν’ αμφισβητεί τις ικανότητες και την αμεροληψία των κριτών. Τον Οκτώβριο του 1813 έγραψε σε κάποιον άγνωστο αποστολέα (πιθανόν τον Legendre): «Έχω πολλούς λόγους να δυσπιστώ για τις ικανότητές μου, ωστόσο δε βλέπω καμία ισχυρή αντίρρηση στη θεωρία μου, πέρα από το ότι είναι αδύνατο να κριθεί με δικαιοσύνη. Φοβάμαι, όμως, την επίδραση της γνώμης που εξέφρασε ο κύριος Lagrange. Χωρίς αμφιβολία, το πρόβλημα εγκαταλείφθηκε, γιατί αυτός ο μεγάλος γεωμέτρης το βρήκε δύσκολο.»

Η Germain ξαναπροσπαθεί, συμμετέχοντας ανώνυμα αυτή τη φορά στο διαγωνισμό (1813). Ο Legendre αρνήθηκε να της παρέχει οποιαδήποτε βοήθεια και η ανώνυμη εργασία που υπέβαλε ήταν γεμάτη μαθηματικά λάθη, ειδικά όσον αφορά τα διπλά ολοκληρώματα. Για το λόγο αυτό λαμβάνει μόνο μια τιμητική αναφορά.

Η συμμετοχή της Germain ήταν η μοναδική. Αυτή τη φορά, ο Poisson πήρε μέρος μαζί με τους Laplace και Legendre στην αξιολόγηση της εργασίας της. Ο Legendre έγραψε στη Sophie στις 4 Δεκεμβρίου 1813: «Δεν καταλαβαίνω καθόλου την ανάλυση που μου στείλατε, υπάρχει σίγουρα κάποιο λάθος. Υπάρχει μεγάλη έλλειψη σαφήνειας σε όλα αυτά. Εν πάση περιπτώσει, υπάρχει πάντα η δυνατότητα να δημοσιεύσετε την έρευνα σας επανεδραιώνοντας τη σωστή ανάλυση ή μειώνοντας τη σημασία της και η εργασία σας θα σας τιμήσει.»

Ωστόσο, ο διαγωνισμός παρατείνεται για ακόμη μια χρονιά.
Ο διορισμός του Poisson στο τμήμα φυσικής της πρώτης τάξης τον είχε αποκλείσει από τη συμμετοχή. Παρόλα αυτά, σε μια συνέλευση της πρώτης τάξης, τον Αύγουστο του 1814, επιχείρησε να διαβάσει μια μελέτη πάνω στη θεωρία των ελαστικών επιφανειών. Ο Legendre αντέδρασε άμεσα, επακολούθησε συζήτηση, σχηματίστηκε μια επιτροπή και ο Poisson αποτελείωσε την ανάγνωση της εργασίας του. Ηταν φανερό ότι η μελέτη του Poisson είχε επωφεληθεί από τη δεύτερη μελέτη της Germain. Η προέλευση, όπως την καθόριζε αυτός, της βασικής εξίσωσης - εκείνη που ο Lagrange είχε βγάλει από τν πρώτη μελέτη της Germain - δεν ήταν καλύτερη από τη δική της. Ωστόσο, η δεύτερη μελέτη της Sophie ήταν εκείνη που είχε δείξει πόσο χρήσιμη μπορούσε να είναι αυτή η εξίσωση. Για άλλη μια φορά, την εργασία μιας γυναίκας την είχε ιδιοποιηθεί κάποιος άλλος, χωρίς να της αποδωθεί καμία αναγνώριση.

Παρόλο που ο διαγωνισμός ήταν ακόμη ανοιχτός, ο Poisson δημοσίευσε τη μελέτη του σε ένα περιοδικό το οποίο εξέδιδε ο ίδιος. Περίμενε ότι το βραβείο θα αποσυρόταν - στο κάτω-κάτω ο Laplace το είχε θεσμοθετήσει έχοντας υπόψην του τον Poisson και ο Poisson είχε τώρα παρουσιάσει μια ανάλυση αποδεκτή απο τους περισσότερους συναδέλφους! Η αρχική αντίδραση της Germain στη μελέτη του Poisson ήταν να σταματήσει να εργάζεται πάνω στο πρόβλημα.Το κακό ήταν ότι ο Poisson συγκαταλεγόταν ανάμεσα στους κριτές. Παρόλα αυτά, η Germain δεν έδειξε αρχικά καμία πρόθεση να εγκαταλείψει τη δική της προσέγγιση στο πρόβλημα. Υστέρα όμως άλλαξε γνώμη, οι ιστορικοί Bucciarelli και Dworsky ισχυρίστηκαν ότι πρέπει να υπήρξε κάποια προφορική συμφωνία ανάμεσα στους Legendre, Poisson και Laplace ότι αν ο Legendre απέσυρε την καταγγελία του ενάντια στον Poisson, o διαγωνισμός θα συνεχιζόταν και το βραβείο θα δινόταν στη Sophie Germain - με την προϋπόθεση ότι η τρίτη συμμετοχή της θα ήταν άξια λόγου.

Η τρίτη μελέτη της Germain ήταν μισή από τη δεύτερη και διέφερε ουσιαστικά. Αυτή τη φορά προσπάθησε να παραγάγει μια από τις εξισώσεις του Poisson χρησιμοποιώντας τις δικές της μεθόδους. Εφόσον όμως η εργασία του Poisson ήταν λάθος, το ίδιο ήταν και η δική της. Η μοναδική παρηγοριά της Sophie ήταν ότι στο τέλος η δική της μέθοδος αποδείχτηκε πιο σωστή από εκείνη του Poisson.

H επιτροπή της πρώτης τάξης στηρίχτηκε περισσότερο στις πειραματικές προσπάθειες της Germain, παρά στα μαθηματικά της, σαν πρόσχημα για να της απομείνει το βραβείο. Στην επίσημη απονομή ένα μεγάλο πλήθος συγκεντρώθηκε για να δεί τη διάσημη γυναίκα μαθηματικό, αλλά απογοητεύτηκε γιατί η Sophie Germain δεν
εμφανίστηκε.



Marie - Sophie Germain - atlaswikiMarie - Sophie Germain - atlaswikiMarie - Sophie Germain - atlaswiki


Παρόλες τις ατέλειες της εργασίας της, η Germain αναγκαστηκε να τη δημοσιεύσει, για να εμποδίσει τον Poisson να καρπωθεί όλη τη δόξα. Δημοσίευσε το 1821 με δικά της έξοδα το Recherches sur la theorie des surfaces elastiques και συνέχισε να μελετάει την ελαστικότητα. Το 1824 υπέβαλε άλλο ένα χειρόγραφο στην Ακαδημία για έγκριση. Οι Laplace, Poisson και ο βαρόνος de Prony εκλέχτηκαν για να αποφασίσουν αν η Ακαδημία έπρεπε να δημοσιεύσει ή όχι τη μελέτη της. Ωστόσο καμιά αναφορά δεν υποβλήθηκε ποτέ. Το έργο Memoire sur l’ emploi de l’ epaisseur dans la theorie des surfaces elastiques έμεινε στην κατοχή του Prony μέχρι το 1879.

Το 1826 η Germain έγραψε ακόμα μια μελέτη: Remarques sur la nature, les bornes et l’ etendue de la question des surfaces elastique (Παρίσι: Huzurd-Courcier). Αυτή τη φορά, ύστερα από παρότρυνση του Αugustin Cauchy (ο οποίος ήθελε να βγάλει την ακαδημία από τη δύσκολη θέση να κάνει αναφορά), το δημοσίευσε μόνη πριν το στείλει στην Ακαδημία. Μη έχοντας κλασική παιδεία στα μαθηματικά και πρόσβαση στις τρέχουσες δημοσιεύσεις και απόψεις στον τομέα που είχε επιλέξει, η Sophie έγραφε μελέτες που ήταν ανεπαρκείς και δεν μπορούσαν να εγκριθούν από την Ακαδημία. Ταυτόχρονα, τα μέλη της Ακαδημίας, από σεβασμό στο φύλο της, δεν απέρριπταν εντελώς την εργασία της, όπως θα έκαναν σε ένα συνάδελφο επιστήμονα. Ήταν ενας φαύλος κύκλος. Αρχικά η Germain ήταν η μόνη που εργαζόταν πάνω στο θέμα της ελαστικότητας και η ελλιπής γνώση της στα μαθηματικά αποτελούσε σοβαρό περιοριστικό παράγοντα. Τώρα όμως το ενδιαφέρον πάνω σ’ αυτό το θέμα άρχισε να απλώνεται: ενδιαφέρον που είχε κεντριστεί από την έρευνα της Germain. Ωστόσο, η εργασία γινόταν μέσα σε μια κοινότητα που την απέκλειε τόσο απόλυτα, ώστε η ίδια δεν αντιλαμβανόταν τι συνέβαινε. Το φύλο της, και όχι η μαθηματική της ικανότητα, ήταν ο καθοριστικός παράγοντας.

Η ειρωνεία είναι ότι ενώ το prix etraordinaire ήταν εκείνο που εξασφάλισε στη Sophie Germain μια θέση στην ιστορία της επιστήμης, η πραγματική της προσφορά βρισκόταν αλλού. Ξαναγύρισε στην εργασία της πάνω στη θεωρία των αριθμών, σ’ ένα πρόβλημα που γοήτευε ανέκαθεν τους μαθηματικούς: μια απόδειξη του τελευταίου θεωρήματος του Fermat. (Για κάθε ακέραιο αριθμό ν>2, είναι αδύνατο να βρεθούν θετικοί ακέραιοι αριθμοί χ,ψ και z, τέτοιοι ώστε
Marie - Sophie Germain - atlaswiki. Αφελής όπως πάντα, η Sophie προσπάθησε αρχικά να βρει μια γενική απόδειξη του θεωρήματος. Ο Legendre την έπεισε να ασχοληθεί πιο εξειδικευμένα με το θέμα. Το θεώρημα της Sophie Germain αποδείκνυε ότι για όλους τους πρώτους αριθμούς v<100, δεν υπάρχουν λύσεις στην εξίσωση, για την περίπτωση οπού κανένας από τους τρεις αριθμούς χ, ψ και z δε διαιρείται με το ν. Το θεώρημα αυτό γενικεύθηκε, βελτιώθηκε αλλά δεν αντικαταστάθηκε. Άλλοι μαθηματικοί, χρησιμοποιώντας τις μεθόδους της, επέκτειναν τα αποτελέσματα της σε ακέραιους αριθμούς μεγαλύτερους από 100. Η εργασία της παρουσιάστηκε ως υποσημείωση στο έργο του Legendre «Recherche sur quelques objets d’ analyse indeterminee et particulierement sur le theoreme de Fermat».

Με την επανάσταση στις 30 Ιουλίου 1830, η Sophie Germain αποσύρθηκε στο σπουδαστήριο της, όπως είχε κάνει όταν ήταν 13 χρονών. Εκεί έγραψε δύο τελευταίες μελέτες, μια για την καμπύλη επιφάνειας και μια για τη θεωρία αριθμών, ολοκληρώνοντας μια εργασία που είχε ξεκινήσει πολλά χρόνια πριν. Αυτές δημοσιεύτηκαν, μετά το θάνατό της το 1831, στο Crelles Journal.

H φιλία της Sophie Germain με τον Joseph Fourier της επέτρεψε να γίνει τελικά μέλος της επιστημονικής κοινότητας, με κάποιους περιορισμούς. Το 1822 ο Fourier εκλέχτηκε μόνιμος γραμματέας της Ακαδημίας Επιστημών, πράγμα που εν μέρει οφειλόταν στην επιρροή που είχε η Sophie πάνω σε ορισμένα μέλη της Ακαδημίας. Μία από τις πρώτες επίσημες ενέργειες του Fourier ήταν να επιτρέψει στη Sophie να παρακολουθήσει όλες τις δημόσιες συνεδριάσεις των τεσσάρων Ακαδημιών που αποτελούσαν το Ινστιτούτο. (Δεν υπήρχε απαγόρευση για τις γυναίκες, απλώς τα λίγα διαθέσιμα εισιτήρια πήγαιναν συνήθως στις γυναίκες των μελών).

Όταν έπαθε καρκίνο του μαστού, η Sophie εγκατέλειψε τα μαθηματικά για να αφοσιωθει σε γενικότερα φιλοσοφικά και πολιτιστικά θέματα. Ένα μισοτελειωμένο δοκίμιο, «Considerations sur l’ etat des sciences et letrres», περιστρέφεται γύρω από τη σχέση ανάμεσα στο επιστημονικό και καλλιτεχνικό έργο, την ιστορία της πνευματικής ανάπτυξης και τη φύση της κοινωνίας. Οι ιδέες της θυμίζουν τη φιλοσοφία του θετικισμού, την οποία ανέπτυξε αργότερα ο August Compte.O ανιψιός της Sophie δημοσίευσε το δοκίμιο δύο χρόνια μετά το θάνατό της.

Η Sophie Germain ήταν μια δόκιμη φυσιογνώστρια όσο και μια μεγαλοφυής, μολονότι ανεκπαίδευτη, μαθηματικός. Ωστόσο, οι σύγχρονοί της την αντιμετώπισαν περισσότερο σαν φαινόμενο παρά σαν σοβαρή ερευνήτρια που χρειαζόταν εκπαίδευση και καθοδήγηση. Αυτό ήταν ένα εμπόδιο που συνάντησαν κι άλλες γυναίκες μαθηματικοί του δέκατου ένατου αιώνα.




οι πληροφορίες και οι εικόνες συγκεντρώθηκαν από τη Βασιλική Μανιάκα,
το Στέφανο Καμπά, τη Μαρία-Έμιλυ Παπαδημητρίου-Βογιατζή, την Αικατερίνη Ταντανόζη,
την Αικατερίνη Χαριζάνη και τη Βασιλική Μαντζούκα



More pages